Sgk İşten Çıkış Kodları

SGK işten çıkış kodları, bir işçinin işten ayrılış nedenini gösteren kodlardır ve işveren tarafından Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) yapılan bildirimlerde kullanılır. Bu kodlar; işçinin kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanamayacağı, işsizlik maaşı alıp alamayacağı ve iş davalarında tarafların haklılıkların belirlenmesi konularında doğrudan etkilidir.

İşten Çıkış Kodu Nedir?

SGK işten çıkış kodu işçi ve işveren arasındaki iş ilişkisinin nasıl ve ne sebeple bittiğini gösteren SGK tarafından sisteme tanılmış kodlardır.

İşten Çıkış Kodu Neden Önemlidir?

SGK işten çıkış kodları, iş akdinin sonlanmasından sonraki haklar ve tazminatlar açısından önem arzetmektedir. Ayrıca iş akdinin sona ermesi sürecinden sonraki hukuki uyuşmazlıklarda SGK işten çıkış kodları, iş davalarında karar verecek olan hakimin haklı tarafı tayin ederken faydalandığı bir göstergedir.

SGK İşten Çıkış Kodlarının Önem Sebepleri

SGK işten çıkış kodlarının doğru belirlenmesinin önemi 3 temel sebebe dayanır:

• İşsizlik maaşı: SGK işten çıkış kodu, işçinin işsizlik maaşı alıp alamayacağını belirleyen en önemli unsurlardan biridir.

• Tazminatlar: İşçinin kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanamayacağı konusunda SGK işten çıkış kodları önemli göstergelerdendir.

• İşveren yükümlülükleri: SGK işten çıkış kodunun doğru girilmesi, işverenin yasal sorumlulukların arasındadır. Çünkü SGK işten çıkış kodu, kasten ya da sehven yanlış girilirse işçi sonra iş süreçlerinde ya da tazminat haklarının temini esnasında mağduriyet yaşayabilir. Yanlış işten çıkış kodu kullanılması durumunda, işverenler hukuki ve mali sorunlar yaşamaktadır.

SGK İşten Çıkış Kodu Önemi

SGK İşten Çıkış Kodları ve Açıklamaları

Son güncellemelerle birlikte işten çıkış kodları daha detaylı hale getirilmiş ve kod sayısı artırılmıştır. SGK’nın belirlediği SGK işten çıkış kodları 1 ila 50 arasındaki sayılarla numaralandırılmıştır. Bu işten çıkış kodlarına uymayan işten çıkış sebepleriyse kod 22, yani “diğer nedenler” isimli çıkış koduna dahil edilmektedir.

Aşağıdaki listeden güncel çıkış kodlarını ve hangi durumlarda bu kodların kullanabileceğini görebilirsiniz.

• SGK İşten Çıkış Kod 1 Deneme Süreli İş Sözleşmesinin İşverence Feshi

İşçinin 2 aylık deneme süresi ya da toplu iş sözleşmeleriyle 4 ay olarak belirlenen deneme süresi içinde işveren tarafından iş akdinin feshedildiği durumlarda kullanılır. Bu çıkış kodunda işçi ihbar tazminatı, kıdem tazminatına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 2 Deneme Süreli İş Sözleşmesinin İşçi Tarafından Feshi

İşçinin 2 aylık deneme süresi ya da toplu iş sözleşmeleriyle 4 ay olarak belirlenen deneme süresi içinde kendi iradesiyle iş akdini feshettiği durumu gösterir. Bu çıkış kodunda işçi ihbar tazminatı, kıdem tazminatına hak kazanamaz. İşsizlik maaşı da alamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 3 Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşçi Tarafından Feshi (istifa)

İşçinin, belirsiz süreli iş sözleşmesini kendi isteği ile istifa ederek feshettiği durumlarda kullanılır. Eğer işçi haklı fesih yapar ve bu haklı fesih işlemi sonucunda başlattığı hukuki süreçte mahkeme feshin haklılığını onaylarsa işçi şartları sağladığı takdirde kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı gibi haklarını işverenden talep edebilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 4 Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşveren Tarafından Haklı Sebep Bildirilmeden Feshi

İşverenin işçiyi herhangi bir haklı sebep olmadan işten çıkardığı durumlarda kullanılır. Bu durumda işçi, ihbar süresine uyulmadan işten çıkışı yapıldıysa ihbar tazminatına, gerekli şartları sağlıyorsa da kıdem tazminatına ve işsizlik maaşına hak kazanır.

• SGK İşten Çıkış Kod 5 Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Sona Ermesi

İşçi ile işveren arasında belirli bir işin tamamlanması süresince ya da objektif bir sebebe bağlı olarak yapılan belirli süreli iş sözleşmesinin süresi bittiğinde bu kod kullanılır. Bu işten çıkış kodu durumunda işçi, kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 8 Emeklilik (yaşlılık) Veya Toptan Ödeme Nedeniyle Fesih

İşçinin emeklilik ya da toptan ödeme alarak işten ayrıldığı durumları niteleyen SGK işten çıkış kodudur. Bu kodla işten çıkış yapıldığı zaman işçi kıdem tazminatı alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 9 Malulen Emeklilik Nedeniyle Fesih

İşçinin malulen kendi isteği ya da işverenin yönlendirmesi üzerine gerekli sağlık kuruluşu ve heyetinden aldığı raporla çalışma gücünün en az %60 oranında kaybı olduğu ya da mevcut çalışma gücü kaybının görevini icra etmesine engel olduğu belgelenir. Bu maluliyet sonucunda malulen emekli olan işçi bu kodla işten çıkarılır. Malulen emeklilik sebebiyle sgk işten çıkış kodu 9 ile işten çıkışı yapılan işçi şartları sağlıyorsa kıdem tazminatı almaya hak kazanır.

• SGK İşten Çıkış Kod 10 İşçinin Vefat Etmesi

İşçinin ölümü sebebiyle işten çıkışı SGK sisteminde kod 10 ile yapılır. Bu SGK çıkış kodu ile işten çıkışı yapılan müteveffa işçinin yakınları işçinin kıdem tazminatını talep etmeye hak kazanırlar.

• SGK İşten Çıkış Kod 11 İş Kazası Sonucu Ölüm

İşçi görevini icra ederken yaşadığı bir iş kazası sonucunda vefat ederse işçinin iş akdi kod 11 ile sonuçlanır. Bu durumda vefat eden işçinin yakınlar işçinin hakettiği kıdem tazminatını talep edebilirler.

• SGK İşten Çıkış Kod 12 Askerlik Sebebiyle Haklı Fesih

İşçi, zorunlu askerlik sebebiyle iş akdini sonlandırdığında askerlik sebebiyle fesih kodu olan kod 12 geçerli olur. Bu işten çıkış kodunda işçi, ihbar tazminatı alamaz ancak şartlarını sağlıyorsa kıdem tazminatına hak kazanır. Askerlik dönüşü iş bulamazsa da kriterlere uygunsa işsizlik maaşı alabilir. Bedelli askerlik sebebiyle fesih yapanlar için de bu durum geçerlidir.

• SGK İşten Çıkış Kod 13 Kadın İşçinin Evlenmesi Sebebiyle Haklı Fesih

Kadın işçi, evlendikten sonra 1 yıl içinde evliliğini öne sürerek haklı nedenle işten ayrılabilir. Evlilik sebebiyle fesih durumunda kadın işçi en az 1 yıllık çalışma süresi varsa kıdem tazminatına hak kazanır.

• SGK İşten Çıkış Kod 14 Emeklilik İçin Yaş Dışında Diğer Şartların Tamamlanması

Emeklilik için gerekli prim gününü doldurmuş olan işçiler SGK’dan aldıkları yazı ile istifa edebilir. Bu durumda işten çıkışları SGK çıkış kodu 14 ile yapılır. Bu kodla çıkış yapılması durumunda kıdem tazminatı şartlarını sağlayan işçi bu hakkını talep edebilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 15 Toplu İşçi Çıkarma

İşverenin ekonomik, teknolojik, yapısal veya benzer nedenlerle toplu işçi çıkardığı durumlarda kullanılır. Toplu işten çıkarma kriteri işten çıkarılan kişi sayısına göre belirlenir. Bu sayı en az 10 kişi olmakla birlikte işyerindeki toplam işçi sayısına göre artabilir. Toplu işçi çıkarma sonucu iş akdi sonlanmış olan işçi gerekli şartları sağlıyorsa ihbar tazminatı, kıdem tazminatı ve işsizlik maaşına hak kazanır.

• SGK İşten Çıkış Kod 16 Sözleşme Sona Ermeden Sigortalının Aynı İşverene Ait Diğer İşyerine Nakli

İşçinin, iş sözleşmesi sona ermeden aynı işverene ait başka bir işyerine nakledildiği durumlarda bu kod geçerlidir. Bu SGK işten çıkış kodu ile işten çıkışı yapılan işçi herhangi bir tazminata hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 17 İşyerinin Kapanması

İşyeri kapatma gerekçesiyle iş akdi sona erdirilen işçinin SGK işten çıkış kodu Kod 17 olarak bildirilir. İşyerinin kapatılması, işverene ani ve tazminatsız fesih imkanı tanımaz. 30’dan fazla işçisi olan işyerlerinde ihbar süresine uyarak işten çıkarma için geçerli sebep teşkil eder. İşverenin işçi sayısı 30’dan az olduğu durumda işyerinin kapanması fesih hakkının kötüye kullanılmadığının bir göstergesi kabul edilir.

İşveren, işyerini kapatacağına karar verdiğinde İş Kanunu uyarınca işçilere fesih bildirimi yapmak ve kıdem ile ihbar tazminatı başta, yasal haklarını ödemek zorundadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 18 İşin Sona Ermesi

İşçinin çalışma amacı olan konunun sona erdiği durumlarda bu SGK işten çıkış kodu geçerli olur. Şartları sağlayan işçi tazminat haklarını ve işsizlik maaşını alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 19 Mevsim Bitimi

Belirli bir dönem ve mevsimde çalıştırılmak üzere istihdam edilen işçi mevsim bitiminde işten çıkarılıp sonraki mevsimlerde tekrardan çalışıyorsa bu durumda iş akitlerinin askıya alınması işlemi kod 19 ile yapılır. Ancak tek seferlik belirli süreli bir mevsimlik iş için iş akdi yapılırsa bu durum mevsimlik iş kapsamında sayılmamaktadır ve işten çıkışları kod 4 ile yapılmalıdır.

Mevsimlik iş statüsü için, işçinin her mevsimde tekrardan aynı iş için usulüne uygun şekilde işverence işe çağrılması gerekir. Yargıtay uygulamalarına göre her mevsim işe çağrılan işçi zincirleme şekilde çalışma yaptığı için işe ilk giriş tarihi itibariyle belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışmış kabul edilir. Eğer sonraki mevsim işverence işe çağrılmazsa kıdem tazminatı verilmesi gerektiğine dair Yargıtay kararları mevcuttur.

• SGK İşten Çıkış Kod 20 Kampanya Bitimi

Kampanya dönemlerine göre üretim yapan işyerlerindeki iş akitlerinin sonraki kampanya dönemine kadar askıya alınması durumunda kod 20 geçerlidir. İşçi tekrardan işe alınmayacaksa kod 4’le işten çıkışı yapılmalıdır. Tazminatla ilgili şartlarda kod 19’da bahsedilen durumlar geçerlidir.

• SGK İşten Çıkış Kod 21 Statü Değişikliği Sebebiyle Fesih

4/a ile çalışan bir işçi Bağ-Kur kaydı neticesinde 4/b koduna geçerek iş sözleşmesi sona eriyorsa Kod 21 geçerlidir ve bu kodla çıkışlarda tazminat ve işsizlik maaşına hak kazanılamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 22 Diğer Nedenler

Bu kod, işten ayrılış sebebinin diğer SGK işten çıkış kodlarına uymadığı durumda geçerli olur. Uygulamada genellikle anlaşmalı fesih anlamına gelen ikale sözleşmesi yapıldığı durumlarda geçerli olur. Kod 22’nin geçerli olduğu bir durum mevcutsa işçi tazminat ve işsizlik maaşı alamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 23 İşçi Tarafından Zorunlu Nedenle Fesih

İşçinin işyerinde bir hafta veya daha uzun süre boyunca işini icra etmesine engel bir durumun varlığı halinde bu kod geçerli olur. Bu halin varlığını öne sürerek iş akdini sonlandıran işçi şartları sağlıyorsa kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 24 İşçi Tarafından Sağlık Nedeniyle Fesih

İşçinin görevli olduğu işi yapması sonucu işin niteliğinden kaynaklı olarak sağlığı tehlikeye giriyorsa işçi, kod 24 ile iş akdini sonlandırabilir. Bu kod sebebiyle işten çıkışı yapılan işçi, kıdem tazminatına ve işsizlik maaşına hak kazanır.

• SGK İşten Çıkış Kod 25 İşçi Tarafından İşverenin Ahlak Ve İyi Niyet Kurallarına Aykırı Davranış Nedeni İle Fesih

İş sözleşmesinin yapıldığı sırada işveren, gerçeğe aykırı beyanlarla, işin esaslı noktaları hakkında yanıltıcı bilgilerle işçiyi aldatırsa işçi bu durumun varlığını öğrendiğinde derhal iş akdini feshedebilir. Böyle bir durumda işçi şartları sağlıyorsa, kıdem tazminatına ve işsizlik maaşına hak kazanır.

İşçi haklı sebeplerle istifa etse de kod 3’le işten çıkışı yapılır. Ancak haklı fesih gerekçesinin geçerliliği mahkeme tarafından geçerli kabul edilip mahkeme kararı kesinleştiğinde işçinin talebi üzerinde SGK işten çıkış kodu 25 olarak güncellenir.

• SGK İşten Çıkış Kod 26 Disiplin Kurulu Kararı İle Fesih

İş yerinde mevcut disiplin kurulu kararıyla iş yeri kurallarına aykırı davranışları neticesinde işten çıkarılan işçi için SGK işten çıkış kodu 26 olarak girilir. Bu durumda işçi tazminat ve işsizlik maaşı alamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 27 İşveren Tarafından Zorunlu Nedenlerle Ve Tutukluluk Nedeniyle Fesih

İşçinin 7 günü aşan gözaltı ve tutukluluk hallerinde, tutukluluk ya da gözaltı süresi İş Kanunu’ndaki bildirim süreleri olan ihbar sürelerini aşıyorsa işveren derhal fesih hakkını kullanabilir. Bu bildirim süreleri işçinin çalışma süresine göre belirlenir. Tutukluluk çıkış kodu 27 ile işten çıkarılan işçi ihbar tazminatı alamasa da kıdem tazminatına ve işsizlik maaşına hak kazanabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 28 İşveren Tarafından Sağlık Nedeni İle Fesih

İşçinin kendi kastından ya da olumsuz alışkanlıklarından kaynaklı olarak engelli hale gelmesi, işi yapamayacak duruma düşmesi ya da kastı olmasa dahi tedavi edilemeyecek ve işe devam etmesine engel bir hastalığa maruz kaldığı durumda da işveren tarafından fesih gündeme gelmektedir. Sağlık durumu sebebiyle sürekli işe devam edemeyen ya da ardı ardına devamsızlık yapmak zorunda kalan işçinin çıkışı kod 28 ile yapılır. Bu durumda işçi kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 30 Vize Süresinin Bitimi

Çalışması aldığı vize süresine bağlı olarak gerçekleşen işçinin vizesi bittiği ve vizesini yenilediğinde tekrar aynı işte çalışacağı durumda bu kodla işten çıkışı yapılır. Eğer tekrar aynı işte çalışmayacaksa kod 4’le çıkışı yapılmalıdır. Kod 30’a bağlı işten çıkarmalarda işçinin tazminat ve işsizlik maaşı alma imkanı bulunmamaktadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 31 Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev ve Lokavt Kanunu Kapsamında Kendi İstek ve Kusuru Dışında Fesih

Kendine tanınan haklarını kullanması sonucu kendi istek ve kusuru dışında işverenin yetkisini kullandırarak işçinin işten çıkarılması durumunda kod 31 geçerlidir. Bu kod ile yapılan işten çıkarmalarda işçi şartları sağlıyorsa kıdem ve ihbar tazminatı ile işsizlik maaşını alabilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 32 4046 Sayılı Kanunun 21’inci Maddesine Göre Özelleştirme Nedeni İle Fesih

İşyerinin özelleştirilmesi sebebiyle işten çıkarılan işçi, şartları sağladığı takdirde kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işsizlik maaşı haklarını talep edebilmektedir.

• SGK İşten Çıkış Kod 33 Gazeteci Tarafından Sözleşmenin Feshi

Basın sektöründe çalışan gazetecilerin tabi olduğu kanun uyarınca gazetecinin iş akdini sonlandırdığı durumda kod 33 geçerlidir. Bu işten çıkış kodunun geçerli olduğu durumlarda gazeteci ihbar tazminatı alamaz, ancak kıdem tazminatı ve işsizlik maaşının şartları mevcutsa bu hakları talep edebilir.

• SGK İşten Çıkış Kod 34 İşyerinin Devri, İşin Veya İşyerinin Niteliğinin Değişmesi Nedeniyle Fesih

İşyerinin devri, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedeniyle fesih İşyerinin devredilmesi veya işin niteliğinin değişmesi nedeniyle işçinin işten çıkarıldığı durumlarda kullanılır.

• SGK İşten Çıkış Kod 37 KHK İle Kamu Görevinden Çıkarma

Kanun hükmünde kararname ile kamu görevinden çıkarılan kişilerin işten çıkışı kod 37 olarak sisteme girilmektedir. Bu kod ile işten çıkışı yapılan kişiler ihbar tazminatı, kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı haklarından mahrum kalmaktadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 38 Doğum Nedeniyle İşten Ayrılma

Doğum nedeniyle işten ayrılmak durumunda kalmış kadın işçiler için kod 38 geçerli olur. İşçinin haklı sebep göstermeden istifa etmesiyle aynı şartları taşır. Bu durumda kadın işçi tazminat alacaklarına ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 39 696 KHK İle Kamu İşçiliğine Geçiş

696 sayılı KHK uyarınca kamu işçiliğine geçiş yapan çalışanlar için SGK işten çıkış kodu 39 olarak uygulanır. Bu kodla işten ayrılan kişilerin herhangi bir tazminat alacağı bulunmaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 40 696 KHK İle Kamu İşçiliğine Geçilememesi Sebebiyle Çıkış

696 sayılı KHK uyarınca kamu işçiliğine geçiş yapamayan çalışanlar için SGK işten çıkış kodu 39 olarak uygulanır. Bu kodla işten ayrılan kişilerin herhangi bir tazminat alacağı bulunmaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 41 Re’sen İşten Ayrılış Bildirgesi Düzenlenenler

 SGK tarafından değişik gerekçeler nedeniyle işten ayrılışları re’sen düzenlenenler için seçilecek koddur. Bu kod ile çıkışı yapılan işçiler herhangi bir tazminat ve işsizlik maaşına hak kazanamazlar.

• SGK İşten Çıkış Kod 42 İş Akdi Kurulurken Gerçeğe Aykırı Beyan Verilerek İşverenin Yanıltılması

İşçi, iş akdinin kurulduğu sırada işverene iş için gerekli olan vasıflara haiz olduğunu söylemesine rağmen o vasıflara haiz değilse, işveren bu yanılgıyı farkettiğinde işçinin iş sözleşmesini bu kod ile bitirebilir. Bu durumda işçi tazminat alacağına ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 43 İşçinin İşverene, Ailesine Hakaret veya Asılsız İhbarı 

İşçinin işverene ya da işverenin ailesine itibarı zedeleyici, şeref ve onur kırıcı hakaretler ve küfürlerde bulunması sebebiyle iş akdi bu kod ile sonlandırılabilir. Ayrıca işçinin işverenin itibarını zedeleyici asılsız ihbarları sebebiyle işverenin fesih hakkını kullanması da bu kod uyarıncadır. Bu sebeple işten çıkışı yapılan işçinin kıdem-ihbar tazminatına ve işsizlik maaşına hakkı bulunmamaktadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 44 İşçinin Başka Bir İşçiye Tacizde Bulunması

İşyerinde ya da başka bir yerde işçinin, işverenin başka bir işçisine cinsel saldırıda ya da sözlü tacizde bulunması durumunda, tacizde bulunan işçinin iş akdi kod 44’le sonlandırılır. Bu kod ile işten çıkarılan işçi hiçbir tazminat hakkına sahip olamaz ve işsizlik maaşı alamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 45 İşçinin İşverene, Ailesine ya da Başka İşçiye Sataşması ve İşyerine Alkol-Uyuşturucu Kullanması

İşçi, işverene, işverenin ailesine, işyerindeki başka bir iş arkadaşına sataşarak sorun çıkarıyorsa veya işyerine kullanılması yasak olan alkol ve uyuşturucu benzeri maddeleri tüketiyorsa bu kodla işten çıkışı yapılmaktadır. Kod 45 ile işten çıkışı yapılan işçi tazminat alacaklarına ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 46 Güveni Kötüye Kullanma, Sırların İfşası ve Hırsızlık

Hırsızlık yapan, işverenin güvenini kötüye kullanarak işverenin menfaatlerine aykırı davranışlar sergileyen veya işyerinde hırsızlık yapan işçinin iş akdi feshedildiğinde işten çıkış kodu 46 olmaktadır. Bu sebeple işten çıkışı yapılan işçinin kıdem-ihbar tazminatına ve işsizlik maaşına hakkı bulunmamaktadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 47 İşçinin 7 Günden Fazla Hapisle Cezalandırılan Bir Suç İşlemesi

İşçi, 7 günden fazla hapis cezası ile cezalandırılan ve ertelenmeyen bir suç işlediği takdirde bu durum gerekçe gösterilerek işten çıkarılabilir. Bu durumda SGK işten çıkış kodu 47 olmaktadır. Kod 47 ile işten çıkarılan işçi tazminatlara ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 48 İşçinin Mazeret Sunmadan Devamsızlık Nedeniyle Fesih

İşçinin işverenden izin almadan ya da geçerli bir mazereti bulunmaksızın art arda iki iş günü, 1 ay içinde herhangi bir tatil gününden sonra toplam 2 iş günü ya da aynı ay içinde toplam 3 iş günü devamsızlık yapması halinde işveren iş sözleşmesini derhal ve tazminatsız olarak feshedebilir. Bu fesih durumunda işçinin SGK çıkış kodu 48 olarak belirlenmiştir. Kod 48 ile işten çıkışı yapılan işçi tazminat alacaklarına ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

• SGK İşten Çıkış Kod 49 İşçinin Görevi Olan İşleri Kasıtlı Olarak Yapmaması

İşçi görevli olduğu işleri kasıtlı olarak yapmıyorsa, görevlerin kendisine hatırlatılmasına rağmen yerine getirmemeye devam ediyorsa kod 49 ile işten çıkarılabilir. Bu sebeple işten çıkışı yapılan işçinin kıdem-ihbar tazminatına ve işsizlik maaşına hakkı bulunmamaktadır.

• SGK İşten Çıkış Kod 50 İş Güvenliğini Tehlikeye Düşürme ve Mala Zarar Verme

İşçinin kusurlu davranışı veya ihmalinin doğrudan sonucu olarak işyerinde güvenlik açığı oluşması ya da işyerine ait veya işçinin sorumluluğuna bırakılmış makine, tesisat ile diğer ekipman ve malzemelerin 30 günlük ücret tutarını aşan zarara uğraması durumunda işveren, iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshedebilir. Kod 50 ile işten çıkışı yapılan işçi tazminat alacaklarına ve işsizlik maaşına hak kazanamaz.

SGK İşten Çıkış Koduna Göre Tazminat ve İşsizlik Maaşı

Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işsizlik maaşı gibi işçilerin işten çıkış sonrası hakettikleri tazminat ve yardımlar işten çıkış koduna göre belirlenmektedir. SGK işten çıkış koduna göre işten çıkışı yapılan işçilerin hak ediş durumlarını aşağıdaki tablodan detaylı olarak inceyebilirsiniz.

Kıdem Tazminatı Hak Edilen SGK Çıkış Kodları

Her işten çıkış kodu ile kıdem tazminatına hak kazanılamaz.

• Belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshi (Kod 4)
• Belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi (Kod 5)
• Emeklilik (yaşlılık) veya toptan ödeme nedeniyle (Kod 8)
• Malulen emeklilik nedeniyle (Kod 9)
• Ölüm (Kod 10)
• İş kazası sonucu ölüm (Kod 11)
• Askerlik Çıkış Kodu (Kod 12)
• Kadın işçinin evlenmesi (Kod 13)
• Emeklilik için yaş dışında diğer şartların tamamlanması (Kod 14)
• Toplu işçi çıkarma (Kod 15)
• İşyerinin kapanması (Kod 17)
• İşin sona ermesi (Kod 18)
• İşçi tarafından zorunlu nedenle fesih (Kod 23)
• İşçi tarafından sağlık nedeniyle fesih (Kod 24)
• İşçi tarafından işverenin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih (Kod 25)
• İşveren tarafından zorunlu nedenlerle ve tutukluluk nedeniyle fesih (Kod 27)
• İşveren tarafından sağlık nedeni ile fesih (Kod 28)
• Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev ve Lokavt Kanunu kapsamında kendi istek ve kusuru dışında fesih (Kod 31)
• 4046 sayılı Kanunun 21. maddesine göre özelleştirme nedeni ile fesih (Kod 32)
• Gazeteci tarafından sözleşmenin feshi (Kod 33)
• İşyerinin devri, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedeniyle fesih (Kod 34)
• 6495 SK. Nedeniyle Devlet Memurluğuna Geçiş (Kod 35)
• 696 sayılı KHK ile kamu işçiliğine geçilmemesi sebebiyle çıkış (Kod 40)

İhbar Tazminatına Hak Kazanılan Çıkış Kodları

İhbar Tazminatına Hak Kazandıran SGK Çıkış Kodları

İhbar tazminatı hak kazanılan işten çıkış kodları aşağıdaki gibidir.

• Belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshi (Kod 4)
• Toplu işçi çıkarma (Kod 15)
• İşyerinin kapanması (Kod 17)
• İşin sona ermesi (Kod 18)
• Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev ve Lokavt Kanunu kapsamında kendi istek ve kusuru dışında fesih (Kod 31)
• 4046 sayılı Kanunun 21. maddesine göre özelleştirme nedeni ile fesih (Kod 32)
• İşyerinin devri, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedeniyle fesih (Kod 34)
• 696 sayılı KHK ile kamu işçiliğine geçilmemesi sebebiyle çıkış (Kod 40)

İşsizlik Maaşı Alabilmek İçin Hangi Koddan Çıkış Yapılmalıdır?

İş akdi sonlanan işçinin işsizlik maaşı alabilmesi için işten çıkış kodu ve işsizlik maaşı şartlarına uygun olup olmaması belirleyicidir. Aşağıdaki çıkış kodlarıyla işten çıkarılan işçiler gerekli işsizlik maaşı şartlarını taşıyorlarsa işsizlik maaşı almaya hak kazanırlar.

• Belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshi (Kod 4)
• Belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi (Kod 5)
• Askerlik sebebiyle fesih (Kod 12)
• Toplu işçi çıkarma (Kod 15)
• İşyerinin kapanması (Kod 17)
• İşin sona ermesi (Kod 18)
• İşçi tarafından zorunlu nedenle fesih (Kod 23)
• İşçi tarafından sağlık nedeniyle fesih (Kod 24)
• İşçi tarafından işverenin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih (Kod 25)
• İşveren tarafından zorunlu nedenlerle ve tutukluluk nedeniyle fesih (Kod 27)
• İşveren tarafından sağlık nedeni ile fesih (Kod 28)
• Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev ve Lokavt Kanunu kapsamında kendi istek ve kusuru dışında fesih (Kod 31)
• 4046 sayılı Kanunun 21. maddesine göre özelleştirme nedeni ile fesih (Kod 32)
• Gazeteci tarafından sözleşmenin feshi (Kod 33)
• İşyerinin devri, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedeniyle fesih (Kod 34)
• 696 sayılı KHK ile kamu işçiliğine geçilmemesi sebebiyle çıkış (Kod 40)

İşten Çıkış Kodu Gerçeğe Aykırı Beyan Edilen İşçi Ne Yapabilir?

SGK işten çıkış kodu verilen işçinin, ilk olarak işverenine başvurması gerekir. İşvereniyle iletişime geçip kodun düzeltilmesini isteyebilir. İşverenin hazırladığı işten ayrılış bildirgesinin düzenlenmesinden itibaren 10 gün içerisinde değişim gerçekleşebilmektedir. İşveren bu işlemi e-bildirge sistemi üzerinden gerçekleştirecektir. 

İşten Çıkış Kodu Nasıl Düzeltilir?

İşçi ile işverenin uzlaşamadıkları takdirde işçinin yasal yollardan hakkını araması gereklidir. İşçi-işveren arasındaki uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk, dava şartı olarak düzenlenmiştir. Bu arabuluculuk aşamasında işçinin talebi olan SGK işten çıkış kodu değişikliği talebi işverene iletilmelidir. İşveren ve işçinin arabuluculukta aşamasında anlaşamadığı takdirde dava yoluna gidilmesi gerekecektir.

İşten Çıkış Kodu Nasıl ve Kaç Günde Değiştirilir?

İşverenin hazırladığı işten ayrılış bildirgesi düzenlendikten sonra işten çıkış kodunun düzenlemesi yapılabilmektedir. İşçi bunun için öncelikle işverene başvurmalıdır. İşveren bu başvuru neticesinde süresi içerisinde değişikliği yapabilir.

İşveren tarafınca bildirimi yapılan işten çıkış kodu işveren tarafından işçi çıkış tarihinden sonraki 10 gün içerisinde düzeltilme imkânı mevcuttur. 10. günden sonra müracaat edilmesi durumunda işten çıkış kodunun düzeltilmesi için İŞKUR müdürlüklerine müracaatta bulunulması gerekmektedir.

İşveren işten çıkış kodunun düzeltilmesi hususunda bir işlem yapmıyorsa hatalı işten çıkış kodu gösterilmiş olan işçi hukuki süreçler için zorunlu arabuluculuk başvurusu yapmalıdır.

İşten Çıkış Kodu Değiştirme Davası

İşçi ile işveren arabuluculuk aşamasında anlaşamadığında işten çıkış kodunun düzeltilmesini isteyen işçi, dava açmalıdır. Hatalı işten çıkış kodunun sisteme işlenmesinin yanında işçinin işverenden alacağı da mevcutsa hem işten çıkışının haksız nedenle yapıldığına, mevcut alacaklarına ve işten çıkış kodunun düzeltilmesine dair tüm taleplerini içeren tek bir dava açabilir.

Açılan dava sonucu mahkeme kararıyla birlikte işçi, kesinleşen mahkeme kararını SGK’ya ibraz ederek kod değişikliği talebinde bulunabilir. 

İşverenin Haklı Nedenle Feshi: Kırmızı Kod

“Kırmızı kod” resmi bir kod olmasa da işçiler arasında İş Kanunu madde 25/II kapsamındaki haklı nedenle fesih kodlarını ifade için kullanılır. Kırmızı kod kapsamına giren durumlar: hırsızlık, devamsızlık, görevi yerine getirmeme, iş güvenliğini tehlikeye atma gibi fesih sebepleridir. İşveren, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25/II. maddesi kapsamında ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık gerekçesiyle işçinin iş sözleşmesini derhal ve tazminatsız feshedebilir.

Bu tanımın karşılığında gösterilen “Kod 29” ifadesi uygulamadan kalkmıştır. Bu kodlarla işten çıkarılan işçi kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işsizlik maaşı hakkı kazanamaz. Ancak bu feshin haksız yapıldığını düşünen işçi, işe iade davası için fesih tarihinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurabilir.

İşten Çıkış Kodu Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

İşten çıkış kodlarıyla ilgili işçiler tarafından merak edilen konuları derledik.

Dava Süresinde İşsizlik Maaşım Hesabıma Yatar Mı?

Dava sürecinde işsizlik maaşınız hesabınıza yatmamaktadır. Mahkeme kararı kesinleştikten sonra İŞKUR’a 30 gün içerisinde başvuru yapılması gereklidir. Bu başvurudan sonra işçinin gerçeğe aykırı işten çıkış kodu sebebiyle alamadığı işsizlik maaşı kendisine ödenecektir. Bu ödeme tek seferde gerçekleşmektedir. İŞKUR, işçinin işten çıkış tarihinden kesinleşen mahkeme kararı tarihine kadar olan sürede elde edemediğiniz işsizlik maaşlarınızı size verir. 

İşimden Ayrıldım İşten Çıkış Kodum Hatalı Gösterilmiş Kendim Değiştirebilir Miyim?

İşçinin, işveren tarafından hatalı gösterilen işten çıkış kodu değişikliği talebi tek başına bir anlam ifade etmemektedir. Dolayısıyla işçi SGK’ye tek başına yapacağı başvurudan sonuç alamayacaktır. Yapılması istenen bu başvurunun olumlu sonuçlanabilmesi için işvereni veya işvereni temsile yetkili bir kişi ile gerçekleştirmesi gerekmektedir.

İşten Çıkış Kodum Yanlış Gözüküyor İşverenimden Tazminat Alabilir Miyim?

SGK işten çıkış kodu yanlış gözüken işçi şartlar oluşmuşsa tazminata hak kazanabilir. Yukarıda belirtilen tabloda kodunuzun karşılığı olan tazminat türünü bulabilirsiniz. Ancak tazminat alma hususunda deneyimli bir avukattan yardım almanızı tavsiye ederiz.

İşveren İçin SGK İşten Çıkış Kodunu Belirtmek Zorunlu Mudur? 

İşverenler, işçilerin işten çıkış işlemlerini gerçekleştirirken işten ayrılış bildirgesinde gösterilen işten çıkış kodlarından birini seçmek zorundadır. 

Çıkış Kodları Nasıl Belirlenir?

İşten çıkış kodları iş akdinin hangi sebeple ve hangi tarafın isteği doğrultusunda çıkış yapıldığı bilgisine göre belirlenmektedir.

İstifa Kodu Nedir?

İstifa durumunda işveren SGK’ye Kod 3 bildiriminde bulunur. İstifa ettikten sonra kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işsizlik maaşına hak kazanmak isteyen işçi dava açarak istifasının haklı fesihe dayandığını ispat etmek zorundadır.

Sgk İşten Çıkış Kodu E-Devletten Sorgulanır Mı?

Hayır, sorgulanamaz. Son düzenlemeden önce SGK işten çıkış kodu e-devletten sorgulanabiliyorken, Danıştay kararı ile SGK işten çıkış kodlarının sistemden kaldırılmasının sebepleri:

• İşten çıkış kodlarının yalnızca işveren beyanına dayanması
• Çalışanlar açısından hak kaybına ve önyargıya yol açması

Hangi Çıkış Kodlarından Kıdem Tazminatı Hakkı Kazanılır?

Kıdem tazminatına hak kazanılabilmesi için en yaygın olan çıkış nedenleri arasında işçinin haklı nedenle feshi, işverenin haklı neden göstermeden feshi, belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi, emeklilik (normal-malulen), ölüm durumu, zorunlu askerlik sebebi, kadın işçinin evlenmesi, emeklilik prim gününün tamamlanması gibi durumlar mevcuttur.

İşten Çıkış Koduna Göre İhbar Tazminatı Kıdem Tazminatıyla Aynı Anda Alınabilir Mi?

Evet. Kod 3-4-15-17-18-31-32-34 ve 40 gibi kodlarda işçi, hem kıdem tazminatına hem de ihbar tazminatına aynı anda hak kazanır.

Harbiye Hukuk Ekibi

Harbiye Hukuk Ekibi, teorik bilgi ile saha tecrübesini harmanlayan dinamik bir avukat ve hukuk danışmanı kadrosundan meydana gelmektedir. Bireysel uzmanlıkları kolektif bir güçte birleştiren ekip, karmaşık hukuki uyuşmazlıkların çözümü ve güncel hukuki gelişmelerin analizi konularında yoğunlaşmaktadır.

Tüm yazıları